انرووت ۱۰٪ ابوریحان: راهنمای جامع داروی دامی انروفلوکساسین

امروزه استفاده از آنتی‌بیوتیک‌های مؤثر و مطمئن در صنعت دامپروری و درمان حیوانات خانگی از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار است. در این میان، داروی انرووت ۱۰٪ (Enrovet 10%) تولید شرکت داروسازی ابوریحان، به عنوان یکی از محصولات باکیفیت داخلی، جایگاه ویژه‌ای در درمان عفونت‌های باکتریایی در دام و حیوانات خانگی پیدا کرده است. این دارو که بر پایه ماده مؤثره انروفلوکساسین فرموله شده، به‌عنوان یک عامل ضدباکتری وسیع‌الطیف شناخته می‌شود.

در این مقاله به معرفی کامل، نحوه مصرف، موارد کاربرد، نکات احتیاطی و شرایط نگهداری این دارو می‌پردازیم.

معرفی و مشخصات کلی انرووت ۱۰٪

انرووت ۱۰٪ یک محلول استریل تزریقی است که هر میلی‌لیتر از آن حاوی ۱۰۰ میلی‌گرم ماده مؤثره انروفلوکساسین است. این دارو متعلق به گروه فلوروکینولون‌ها، از نسل سوم این کلاس دارویی است و عملکرد باکتری‌کش (باکتری‌ساید) دارد.

مکانیسم اثر: چگونه کار می‌کند؟

مکانیسم اثر اختصاصی انرووت، مهار آنزیم DNA-Gyrase (توپوایزومراز نوع II) در هسته سلول باکتری است. این آنزیم برای همانندسازی، رونویسی و ترمیم DNA باکتری‌ها ضروری است. با مهار این آنزیم، DNA باکتری به قطعات کوچک و غیرفعال تبدیل شده و فرآیند تکثیر DNA متوقف می‌گردد. این امر در نهایت منجر به مرگ باکتری (اثر باکتری‌کشی) می‌شود.

طیف اثر وسیع

این دارو بر طیف گسترده‌ای از باکتری‌های گرم‌مثبت و گرم‌منفی و همچنین مایکوپلاسما اثرگذار است. از جمله باکتری‌های حساس می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• گرم‌منفی‌ها: اشرشیاکلی، سالمونلا، پاستورلا، هموفیلوس، بروسلا، سودوموناس آئروژینوزا و کمپیلوباکتر.

• گرم‌مثبت‌ها: استافیلوکوک، استرپتوکوک، کورینه‌باکتریوم، کلستریدیوم و لیستریا مونوسایتوژنز.

• سایر عوامل: مایکوپلاسما و کلامیدیا.

موارد مصرف و کاربردهای بالینی انرووت ۱۰%

انرووت ۱۰٪ جهت درمان بیماری‌های ناشی از باکتری‌های حساس و نیز برخی عفونت‌های ثانویه متعاقب بیماری‌های ویروسی به کار می‌رود. کاربرد اصلی آن در درمان عفونت‌های سیستم‌های مختلف بدن است:

• عفونت‌های دستگاه گوارش: مانند سالمونلوز، کلی‌باسیلوز و پاستورلوز در نشخوارکنندگان.

• عفونت‌های دستگاه تنفس: شامل برونکوپنومونی، پلوروپنومونی و عفونت‌های مایکوپلاسمایی در گاو، گوسفند، بز و خرگوش.

• عفونت‌های پوست و بافت‌های نرم

• عفونت‌های دستگاه ادراری-تناسلی

• درمان عفونت گوش خارجی و استئومیلیت (عفونت استخوان) در سگ و گربه.

نحوه مصرف، دوز و دوره درمان انرووت ۱۰%

تجویز دارو معمولاً به صورت تزریق زیرجلدی است و در مورد گاو، گوسفند، بز و شتر می‌توان از روش تزریق عضلانی نیز استفاده کرد.

جدول دوز مصرفی برای گونه‌های مختلف

نکات مهم در مصرف:

• افزایش دوز: در موارد درگیری شدید ریوی، سالمونلوز و آگالاکسی واگیر، دوز مصرفی را می‌توان تا دو برابر افزایش داد (۵ میلی‌گرم/کیلوگرم).

• طول درمان: در عفونت‌های شدید، دوره درمان می‌تواند تا ۵ روز ادامه یابد.

• حجم تزریق: در صورت نیاز به تزریق حجم زیاد دارو، برای جلوگیری از واکنش‌های موضعی، بهتر است دارو در چند نقطه مختلف تزریق شود.

فارماکوکینتیک: دارو پس از تزریق به سرعت جذب می‌شود. حداکثر غلظت پلاسمایی در گوساله حدود یک ساعت پس از تزریق حاصل می‌شود و غلظت آن در بافت‌هایی مانند ریه، کبد و کلیه چندین برابر غلظت پلاسماست که نشان‌دهنده توزیع بافتی عالی است. نیمه‌عمر دارو حدود ۳ ساعت گزارش شده و دفع آن از طریق کلیه (ادرار) و به میزان کمتری از طریق صفرا (مدفوع) انجام می‌گیرد.

هشدارها، موارد منع مصرف و عوارض جانبی انرووت ۱۰%

رعایت نکات احتیاطی برای استفاده ایمن و مؤثر از این دارو ضروری است.

موارد منع مصرف و احتیاط

• حیوانات در حال رشد: به دلیل احتمال ایجاد ضایعات در بافت‌های غضروفی و مفاصل، مصرف این دارو در حیوانات جوان در حال رشد (مانند گوساله‌های جوان) توصیه نمی‌شود.

• گاو شیری: مصرف در گاوهایی که شیر آنها به مصرف انسان می‌رسد ممنوع است.

• حیوانات خانگی جوان: مصرف در سگ‌های زیر یک سال و گربه‌های زیر هشت ماه مجاز نمی‌باشد.

• اسب: استفاده از فلوروکینولون‌ها در اسب به طور کلی منع مصرف دارد.

• دوره بارداری و شیردهی: مصرف در دام‌های آبستن باید با احتیاط و طبق نظر دامپزشک صورت گیرد.

تداخل‌های دارویی مهم

• از مصرف همزمان با کلرامفنیکل، تتراسایکلین‌ها و ماکرولیدها به دلیل اثر آنتاگونیستی (تقابل اثر) خودداری شود.

• مصرف همزمان با داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) ممکن است خطر بروز تشنج را افزایش دهد.

عوارض جانبی احتمالی

• ایجاد واکنش موضعی گذرا (التهاب، درد) در محل تزریق.

• در برخی موارد عوارض گوارشی مانند بی‌اشتهایی، تهوع یا اسهال گزارش شده است.

دوره پرهیز از مصرف 

رعایت دوره پرهیز از مصرف جهت اطمینان از عدم باقی‌مانده دارویی در فرآورده‌های خوراکی حیاتی است:

• گوشت: ۷ روز پس از آخرین تزریق.

• شیر: ۴ روز (معادل ۴ بار دوشش) پس از آخرین تزریق (توجه: در گاو شیری اصلاً نباید مصرف شود).

شرایط نگهداری و بسته‌بندی انرووت ۱۰%

• شرایط نگهداری: دارو باید در دمای ۱۵ تا ۲۵ درجه سانتی‌گراد، دور از نور مستقیم و جدا از دسترس کودکان نگهداری شود. از یخ‌زدگی دارو باید جلوگیری کرد.

• بسته‌بندی: این دارو معمولاً در ویال‌های ۵۰ میلی‌لیتری عرضه می‌گردد.

نتیجه‌گیری

انرووت ۱۰٪ تولید شرکت ابوریحان، یک آنتی‌بیوتیک وسیع‌الطیف، مؤثر و مطمئن برای درمان عفونت‌های باکتریایی شایع در دام و حیوانات خانگی است. اثربخشی بالا، همراه با کیفیت ساخت تحت استانداردهای سخت‌گیرانه (GMP) توسط یک شرکت معتبر ایرانی، آن را به انتخابی مناسب برای دامپزشکان و دامداران تبدیل کرده است. با این حال، نکته کلیدی، استفاده منطقی و مسئولانه از این دارو است. تشخیص بیماری، تجویز دوز صحیح و رعایت دوره درمان و زمان پرهیز از مصرف، باید حتماً تحت نظر دامپزشک انجام گیرد. این کار نه تنها سلامت حیوان را تضمین می‌کند، بلکه در پیشگیری از بروز مقاومت‌های آنتی‌بیوتیکی نیز نقش بسزایی دارد.